Kakayi

The Art Of Oriental Calligraphy

                                    Some  articles a bout me

  ________________________________________________________________________________________                                                            

                                                  

                   

  ______________________________________________________________________________________                   

 

 _______________________________________________________________________________________

      

      

                      

   

                     

________________________________________________________________________________________

 Kakayi is born in kirkuk 1959  Southren of kurdistan , he is a painter and a master   calligrapher  in a diffrent styls ;and his passion  for diwani script  and ta'liq (farsi) as  well as  shikasta script ;he is a student of the Iraqi master calligrapher(Muhammad Ezzat Karkuki†) , and the master calligrapher( Abdul khaliq shawkat) ,he lives in (gent) belgium since 1988 and active in Art and Calligraphy  ; giving art & calligraphy exhibitions .... you can contact me for cultural activities ... Welcome   

Contact : kakayi     

     hkakayi@gmail.com     0032-(0)9-2342283                                                                                                               

       The artist  Kakayi from Iraqi Kurdistan lives since 1988 in Belgium. He is not only master calligrapher, but also a passionate and versatile artist. He paints, photographs and make calligraphy works. The last time is dedicated to etching graphic art and combines in his graphic work both calligraphy, painting and photography. The work of Kakayi is full of surprises. There is always something new to discover. An unbridled creativity drives him on. He experimented with everything he encounters. He has to paint what ;hear; or should; and constantly diverts its own borders. He builds a bridge between the ancient Mesopotamian art from his homeland and contemporary art and techniques.    

  Trui Gysseling   7-8-08   The New Vaart  Gallery- Ghent        

De kunstenaar Kakayi  uit Iraaks Koerdistan woont sedert 1988 in België. Hij is niet alleen meester kalligraaf, maar ook een gepassioneerd en veelzijdig kunstenaar. Hij schildert, fotografeert en kalligrafeert. De laatse tijd legt zich toe op grafiek en combineert in zijn grafisch werk zowel kalligrafie, schilderkunst als fotografie.

Het werk van Kakayi zit vol verrassingen. Er is steeds weer iets nieuws in te ontdekken. Een ongebreidelde creativiteit stuwt hem voort. Hij experimenteert met alles wat hij tegenkomt. Hij heeft lak aan wat 'hoort' of 'moet' en verlegt voortdurend zijn eigen grenzen.

Hij slaat een brug tussen de oude Mesopotamische kunst uit zijn geboorteland en de hedendaagse kunst en technieke    Trui Gysseling   7-8-08 Gallery The New Vaart                                                                            _________________________________________________________________________________________

 

Toespraak voor de opening van de tentoonstelling "Rituelen" met Oosterse kalligrafieën van de hand van de kunstenaar-kalligraaf Kakayi

in de Maria Gorettikerk op 24 april 2009

Geachte genodigden,

nog eens aan iedereen van harte welkom op deze misschien toch wel een beetje vreemde tentoonstelling rond rituelen van de hand van de kunstenaar-kalligraaf Kakayi in deze moderne kerk Maria Goretti…

Ja, misschien vinden jullie het wel wat vreemd om deze kalligrafieën, die duidelijk uit een andere cultuur dan de onze afkomstig zijn, zo te zien ophangen naast christelijke symbolen zoals de gekruisigde en verrezen christus of het tafereel van de 5 broden en 2 vissen op het tabernakel in deze Maria Gorettikerk…Maar misschien is het toch niet zo vreemd als het wel op het eerste zicht lijkt…

 Want toen we op 1 februari laatstleden met het vroegere KUC, nu Dominicus Gent genaamd, naar deze kerk verhuisden en hier onze intrek namen, sprak de pastoor Guido Vloemans de uitdrukkelijke wens uit dat deze kerk, die in het begin van de jaren '60 met vereende krachten door de buurtbewoners zelf opgetrokken werd, ook in de toekomst verder betekenis zou blijven hebben voor de mensen uit deze wijk… In diezelfde viering sprak één van de voorgangers van Dominicus Gent bovendien de wens uit om de mensen uit deze buurt beter te leren kennen, hen de hand te reiken en ons voor hen open te stellen… 

Het was in die viering en door deze woorden dat mijn droom geboren werd om hier een tentoonstelling te organiseren van Oosterse kalligrafieën van een goede vriend van me, de kunstenaar-kalligraaf Kakayi, die gedurende een 10-tal jaren op een kleine studio in deze Rabotwijk leefde en werkte… Net zoals zovele andere bewoners uit deze wijk kwam hij van elders… en week hij onder druk van moeilijke levensomstandigheden naar hier uit… Net zoals Dominicus Gent vandaag vond hij in deze buurt een nieuwe thuis…

Kakayi werd in 1959 in Kirkoek, de tweede oliestad van Irak geboren… Eind de jaren '80 vluchtte hij weg voor het oorlogsgeweld in zijn geboorteland en kwam hij via een omweg langs Iran als bij toeval in België terecht… Na enkele jaren in Geel gewoond te hebben, kwam hij tijdens een bezoekje  aan onze Gentse feesten onder de bekoring van onze Arteveldestad en zo vestigde hij zich in het begin van de jaren '90 in deze Rabotwijk waar hij in een kleine studio zijn eerste kalligrafieën ontwierp… In het begin hield hij zich aan de bestaande klassieke kalligrafiestijlen, die in de loop der eeuwen in het midden-oosten ontwikkeld zijn, maar naarmate zijn techniek verder vorderde en hij zijn kalligrafisch werk verder ontwikkelde, werd zijn stijl losser, spontaner, speelser en vrijer… Zo lijken hier en daar in zijn latere werken de letters en zinnen soms wel over het papier te zweven of te dansen… In het begin kalligrafeerde hij zijn teksten meestal  éénkleurig zoals ook de oude teksten  van de Koran in zijn land van oorsprong op de muren van de moskeeën gekalligrafeerd worden, maar onder invloed van zijn schilderspalet - want naast kalligraaf is Kakayi ook kunstschilder en graficus -  werden zijn kalligrafieën geleidelijk meer- en veelkleurig…  
Toen Kakayi wegvluchtte uit zijn land liet hij veel achter: zijn thuis en familie, zijn geboortegrond en geboorteland, maar in zijn hoofd bracht hij een schat aan gezegden,  verzen en flarden van gedichten met zich mee en zijn hart woog zwaar van de herinneringen aan de kleuren en geuren uit zijn kindertijd… Het is uit die rijkdom die hij op zijn vlucht met zich meenam dat hij  blijft putten om zijn kalligrafieën hier en nu vorm en inhoud te geven…

In de kalligrafieën die jullie hier in deze tentoonstelling zien laat hij zich niet alleen inspireren door korte gezegden uit de Koran of uit de Bijbel, maar zoekt hij ook dikwijls zijn inspiratie bij de grote Arabische en Perzische dichters…En in een reeks over al-Halladj geeft hij ook vorm en kleur aan de ongrijpbare poëzie van deze  bekendste vroege mysticus uit de islam, die omwille van zijn gedurfde uitspraken in 922 in Bagdad ter dood veroordeeld werd . Net zoals het christendom heeft immers ook de islam  zijn meer mystieke traditie die het diepe verlangen van het schepsel naar eenwording en vereniging met het goddelijke verwoordt en misschien is het wel op dit gemeenschappelijk snijpunt van religies dat het niet zo vreemd is dat deze werken hier en nu in deze stille ruimte  ten toongesteld worden en op hun plaats zijn… Want, dit is de diepste wens van de kunstenaar voor elk van jullie: dat deze kalligrafieën, tentoongesteld in deze stille ruimte in stilte voor zichzelf mogen spreken tot de stilte in ieders eigen  hart… 
De kunstenaar Kakayi dankt Dominicus Gent, de pastoor Guido Vloemans  en iedereen die meegeholpen heeft voor de steun die hij kreeg om deze tentoonstelling in deze kerk mogelijk te maken…

Tot slot heb ik nog een kleine verrassing voor jullie en vooral ook voor de kunstenaar zelf… De jongste broer van Kakayi, Khalid Kaki, die in Madrid woont en eveneens kunstenaar en musicus is, heeft me speciaal voor deze gelegenheid zijn nog onuitgegeven CD met eigen composities toegestuurd omdat hij hier vanavond met zijn hele hart en het diepste van zijn wezen bij zijn broer Kakayi en diens vrouw Avin en hun beide kinderen Arindja en Yarsan aanwezig wou zijn… Laten we nu samen luisteren naar 2 korte fragmenten uit deze compositie die met veel warmte en oosterse levendigheid de geschiedenis verhaalt van het oude Mesopotamië tot het huidige Irak…  
 
 
Hilde Braeckman

  ____________________________________________________________________________________

     

zaterdag 18 mei, zondag 19 mei, maandag 20 mei 2013 - op de bovenverdieping van het kasteel

Tentoonstelling: “Kakayi - Oosterse Kaligrafie”

 

Hussayn Kakayi (de naam Kakayi betekent "Broederschap") is afkomstig uit Iraaks Koerdistan (° Kirkoek). Hij is een academisch opgeleid kunstschilder én, als leerling van meesters als Muhammad cIzzat al-Karkuki en cAbd al-Khalik Shukut, zélf meester-kalligraaf in de verschillende klassieke stijlen (Arabische, Osmaanse, Perzische...). Hij stelde van 1982 tot 1984 verscheidene malen ten toon in zijn geboorteland (zoals een vriend vertelt: "hij trok met zijn schilderijen door de bergen van dorp tot dorp, om ze in de moskeeën aan de gewone mensen te tonen"). In 1988 verliet hij Irak. In ballingschap levend in België en al 'n 30 jaar een nieuw-Gentenaar, zet hij zijn artistieke activiteiten onverdroten verder.

Hij is niet alleen meester kalligraaf, maar ook een gepassioneerd en veelzijdig kunstenaar. Hij schildert, fotografeert en kalligrafeert. De laatse tijd legt zich toe op grafiek en combineert in zijn grafisch werk zowel kalligrafie, schilderkunst als fotografie. Het werk van Kakayi zit vol verrassingen. Er is steeds weer iets nieuws in te ontdekken. Een ongebreidelde creativiteit stuwt hem voort. Hij experimenteert met alles wat hij tegenkomt. Hij heeft lak aan wat 'hoort' of 'moet' en verlegt voortdurend zijn eigen grenzen. Hij slaat een brug tussen de oude Mesopotamische kunst uit zijn geboorteland en de hedendaagse kunst en technieken. Met zijn kalligrafie zet kakayi een eeuwenoude traditie voort: de kunst om woorden om te zetten in een dans van lijnen. Terwijl de traditionele arabische kalligrafie meestal in zwarte letters wordt geverfd waagt kakayi zich op het kleuren pad. Subtiel en uiterst geduldig verft hij de letters in duizend kleuren. De Arabische tekens zijn met zoveel zwier geschilderd dat ze wel vleugels lijken te hebben.

Zijn grafisch werk is een antwoord op de verschrikkingen in Irak, zijn land van herkomst. Hij wil die negatieve en destructieve ervaringen omzetten in beelden vol schoonheid en vrijheid. Zijn onophoudelijk zoeken naar evenwicht, naar de juiste vormen en kleuren, naar de juiste verhoudingen en afmetingen, moet uitmonden in een rustplaats waar hij zich kan thuisvoelen.

 _____________________________________________________________________________________

zaterdag 11 juni 2011

Ons Vlaanderen: Niet leven van maar voor de kunst

Ze kunnen niet leven van de kunst, maar ze leven voor de kunst. TiensTiens bezoekt gevluchte kunstenaars. Kakayi en zijn vrouw Avin Kaki, afkomstig uit de zwaar getroffen Iraakse stad Kirkoek en Sergei Andreev, uit het Russische Oeralgebergte. De kunstenaars praten vrijuit over leed en leven, over hun passies en hun kijk op wereld, en over het kunstenaarsbestaan hier én daar.
  • DeWereldMorgen.be -

Abstract kunstenaar Kakayi is een artistieke duizendpoot: kalligrafie, schilderkunst, grafiek en fotografie, hij doet het allemaal en met een bijzondere gedrevenheid. De vele werken die in het kleine salon hangen blijken niet van de laatste maanden maar de voorbije weken. Alles samengeteld vermoedt Kakayi dat hij al meer dan duizend werken maakte in de afgelopen jaren en toch is elk stuk uniek. Avin schildert kleurrijke, abstracte landschappen. Beiden exposeerden reeds meermaals in verschillende delen van het land.

Ondanks die creativiteit brengt het kunstenaarschap geen brood op de plank. “We kunnen niet leven van de kunst”, zucht Kakayi, “je kan als artiest zelfs vaak niet eens je materiaal bekostigen”. Wanneer ze exposeren moet een artiest ook vaak nog toesteken aan de huur van de zaal of er is geen enkele financiële tegemoetkoming: “We horen dan vaak dat we maar tevreden moet zijn dat we al de kans krijgen om te exposeren”. Eén enkele keer moest Kakayi zelfs een toegangsbiljet kopen voor zijn eigen tentoonstelling. Zoiets stoot tegen de borst.

Maria ;  Sergei schildert en creëert installaties. Ook hij kampt met dezelfde problemen. Toch vinden alle drie de kunstenaars dat België hen meer mogelijkheden biedt om als kunstenaars te leven en te werken. Sergei: “Ik werk rond iconen. In het bijzonder werk ik rond de figuur van de vrouw in het Christendom. Maar werken rond de thematiek van iconen en religie ligt niet makkelijk in Rusland. We hebben een traditie in iconografie die aan strikte regels verbonden is, en religie is een belangrijk deel van onze geschiedenis. Daartegenover verwachten mensen respect en achting.”

Elke vorm van religie was onder het communisme verboden met als gevolg dat na de Val van de Muur iedereen massaal naar de kerk liep. “Terwijl hier in Europa de interesse voor de kerk wegzakt en de kerk een pedofiliecrisis kent, heb je in Rusland net het omgekeerde. Mensen laten zich in de kerk de dingen met de paplepel ingeven, alleen stellen ze zich geen vragen over de pap die ze eten.

Mijn eigen levensovertuiging en ervaringen vinden hun vertaling in het seculier humanisme. Daarmee wil ik als kunstenaar zeggen dat iedere mens zijn eigen weg moet vinden en dat we het leven de mensen centraal moeten stellen, in tegenstelling tot iets dat misschien wel of niet bestaat. Als ik Maria afbeeld met haar slipje op haar enkels, dan is dat om het contrast te maken met al die figuren van een Maria die ‘braaf’ moet zijn, de vrouw die zich moet versluieren, niets mag laten zien, omwille van de angst bij de mannen.

Icoon van zijn tijd

Sergei werkt niet alleen rond klassieke iconen. Vandaag is de i-phone voor hem de nieuwe kerk: “Je hoeft de bijbel niet meer te lezen om antwoorden te vinden op al je vragen, aan een i-phone hebben mensen nu genoeg”. Ook die nieuwe vormen van idolatrie probeert Sergei op een kritische manier te bevragen. “Misschien is het doel van religie rust te vinden in je ziel, maar je moet het leven toch zelf onderzoeken”, is zijn overtuiging. Hij heeft moeite met elke vorm van religieus of ideologisch fanatisme. “Onder het communisme maakten ze alle mensen gelijk: geen nationalisme, geen religie, … en toch mag je ook daarin niet overdrijven.”

Sergei heeft geen nostalgie naar de oude Sovjet-Unie maar er waren wel een aantal goede zaken die men jammer genoeg niet kon meenemen naar het heden: “Je moest niet nadenken over geld en iedereen kon deelnemen aan het culturele leven. Nu moet je voor alles betalen en is het moeilijk om te overleven, laat staan cultuur te beleven.

De idee heerst dat iedereen tegen iedereen moet vechten. Mensen plooien terug op zichzelf en er is geen solidariteit meer. In plaats daarvan regeert het cowboykapitalisme. De corruptie is enorm en je wordt verplicht om deel te nemen aan dat systeem. Als je hier gestudeerd hebt, dan heb je mogelijkheden voor de toekomst. In Rusland daarentegen is alles te koop: een diploma, een job, een politieke ambt… en dus zitten mensen niet op een bepaalde plaats of in een bepaalde job omdat ze er goed in zijn maar omdat ze er geld voor konden neerleggen.”

Het kunstenaarschap als maatschappelijk engagement

Voor Sergei, Kakayi en Avin is kunstenaar zijn een engagement. Sergei: “Wat ik maak is geen decoratie. Het is het protest in mijn hart.” “We verwerken onze problemen in onze kunst”, zegt Avin. Kakayi vult aan dat kunstenaars in Irak rond thema’s werken, “het is niet zoals hier, waar de compositie op zich belangrijk kan zijn”. “Voor mij moet kunst iets zeggen”, beklemtoont Avin, “het is een manier om uitdrukking te geven aan de moeilijkheden van het leven”.

“In Rusland is er ook veel politiek geëngageerde kunst”, vertelt Sergei, “in tegenstelling tot hier, waar het rustiger is, en mensen bijgevolg ook op zoek zijn naar een andere soort kunst… maar misschien dat daar met de regeringscrisis in België toch ook weer verandering in komt”, lacht hij, “Misschien moeten alle vrouwen protesteren: geen regering, geen seks!”, merkt hij, met een knipoog naar de uitspraken van Marleen Temmerman eerder dit jaar.

(On)Mogelijk kunstenaar in het thuisland

Avin en Kakayi zijn het er over eens dat het voor hen en vele andere kunstenaars onmogelijk zou zijn om vandaag kunst te maken in Irak. “Als je maag leeg is, dan zijn je hersenen leeg. Dan kan je niet creatief zijn”, werpt Kakayi op. “Maar kunst is wel een soort van therapie voor mij: we kunnen iets moois van ons verdriet maken”, legt Avin uit. Dat er verdriet en angst is, ook op duizenden kilometers van huis, is een feit. Avin en Kakayi maken zich enorme zorgen om hun families in Kirkuk. Dagelijks staan de inwoners van de grootste oliestad van Irak bloot aan geweld. “We zagen net terug op de televisie dat er drie nieuwe zelfmoordaanslagen waren, ondermeer in de straat van onze oom. We hebben nog geen nieuws over de slachtoffers”, vertelt Avin. “Kakayi’s nichtje is in haar winkel simpelweg doodgeschoten”.

“Twee jaar geleden ben ik voor de eerste keer na 26 jaar naar mijn geboortestad terug gekeerd”, vertelt Kakayi, “het was een drama voor mij: de stad is een kerkhof geworden”. Kakayi was uitgenodigd om zijn werk tentoon te stellen. De expositie kon niet langer dan drie dagen duren, omwille van de onveiligheid in de stad. Avin en de kinderen reisden mee af om na lange jaren toch de kans aan te grijpen om hun familie op te zoeken. “Ik durfde het huis van mijn familie niet uit. Ik durfde met de kinderen de straat niet op.”

Hun oudste zoontje, toen acht, had lang geprotesteerd tegen de afreis naar Irak. Hij was bang omdat hij net als zijn ouders de beelden op de televisie en de verhalen van het thuisfront kent. “Toen we in Zaventem kwamen voor het vertrek bleef de metaaldetector afgaan. Ze konden maar niet vinden wat het was. Tot ze onze zoon alleen door het toestel lieten stappen. We ontdekten dat hij van de zinkplaten waarmee Kakayi etsen maakt met kleefband een schild gemaakt had, een borstplaat, om zich tegen een aanslag te beschermen.”

Electriciteit, gezondheid en water

“Vandaag zou ik me belachelijk voelen om te gaan tentoonstellen in mijn stad”, zucht Avin. “De helft van de bevolking leeft onder de armoedegrens en er is amper vier uur electriciteit per dag.” Nochtans kan regeren niet moeilijk zijn volgens Kakayi: “Regeren is simpele dingen voor mensen garanderen: electriciteit, gezondheid, water.” “Schrijf maar dat de Irakezen geen vrede verlangen”, zo zegt Kakayi, “ maar electriciteit en water”. Avin voelt zich verantwoordelijk voor wat er in haar land gebeurt ook al draagt zij geen schuld.

De drama’s die zich afspelen bedrukken haar: “Soms komen we in het Nederlands zuurstof te kort om dingen te zeggen over onze emoties”. Kakayi wil er anders tegenover staan: “Mijn kunst, mijn schilderwerken, dat is mijn toekomst. Mijn leven is hier. Onze kinderen zijn hier. In Irak schiet kunst nog steeds als paddenstoelen uit de grond, er is een culturele traditie, maar de musea zijn leeggehaald of kapot geschoten en de galerijen zijn dicht. Artiesten kunnen niet groeien in het binnenland. Of je nu arm of rijk bent, hier kan je kunst beoefenen.”

ZebrArt (zie kader) steunt kunstenaars zoals Avin, Kakayi en Sergei. “Sommige mensen zeggen dat ZebrArt niets opbrengt”, zegt Kakayi, “maar ik ben niet akkoord. Je kan niet verwachten dat je door ZebrArt de grote carrière zal gaan maken.” Wel ondervinden kunstenaars steun in hun werk en leren ze andere artiesten kennen in Gent en andere steden. “Dit soort project heb ik tien jaar gemist”, getuigt Kakayi, “nu hebben we een warme thuis, vroeger waren we dakloos”.

ZebrArt is het platform waar gevluchte kunstenaars in contact komen met de culturele sector en met elkaar. ZebrArt zet mensen, ook ons, op het spoor van gevluchte kunstenaars die in België actief zijn. Op de site van ZebrArt kan je kennis maken met gevluchte kunstenaars, hun werk en hun achtergrond, alsook vind je er hun contactgegevens. De mensen en kunstenaars achter dit project van Vluchtelingenwerk Vlaanderen roepen al een tijdje om structurele ondersteuning bij het Vlaamse Ministerie van Cultuur, gezien zij tot op heden slechts van jaar tot jaar gesubsidieerd werden en hun toekomstig bestaan daardoor onzeker blijft.                  

From an exhibition in unversity of Ghent - 1999 علم بالقلم علم الانسان ما لم یعلم

  

 

    -----------------------------------------------------------------------------

 __________________________________________________________________________________________             

 Kakayi is afkomstig uit de Iraaks-Koerdische stad Kirkoek. Kakayi genoot in zjin geboorteland een academische opleiding als kunstschilder en kalligraaf. Hij groeide uit tot meesterkalligraaf in verschillende klassieke stijlen. Van 1982 tot 1984 stelde hij verscheidene malen en met veel enthousiasme tentoon in eigen land. Een goede vriend vertelde : “Hussayn trok met zijn schilderijen door de bergen van dorp tot dorp, om ze in de moskeeën aan de gewone mensen te tonen.In 1988, op het einde van de Eerste Golfoorlog ontvluchtte de schilder-kalligraaf Irak. Hij kwam in België terecht met enkel een penseel en wat verf op zak. Toch zette hij hier zijn artistieke activiteiten onverdroten en met succes verder. Over het hele land worden zijn kunstwerken geselecteerd voor tentoonstellingen. Zijn gevarieerd kalligrafisch werk biedt een goed beeld van de stilistisch veelzijdige en esthetisch fascinerende kwaliteiten van de hedendaagse Arabische kalligrafie. Zijn schilderkunst en grafiek ogen abstract, maar zijn zonder meer toegankelijk . Hij brengt overwegend een boodschap van eerlijkheid, openheid, mooiheid, vrede en liefde. Naar eigen zeggen wil de kunstenaar via zijn vak “cultuur en schoonheid aan de mensen bieden”.

Kakayi woont met zijn vrouw en twee zoontjes al vele jaren in Gent.   Zebrart.be

---------------------------------------------------------------------------------

 

 

حسێن کاکه‌یی ده‌ڵێت که‌رکوك سه‌رچاوه‌ی سروشی هونه‌ره‌که‌یه‌تی

چاوپێکه‌وتن: زیکرا سه‌رسه‌م له‌ به‌غدا - 18/4/10

For Mawtani.com

هونه‌رمه‌ند و خۆشنوس حسێن کاکه‌یی له‌شاری که‌رکوك گه‌وره‌ بووه‌ و هه‌رله‌وێشه‌وه‌ ئه‌زموونه‌ به‌راییه‌کانی هونه‌ره‌که‌ی ده‌ستی پێکردووه‌.

ساڵی 1988، حسێن سه‌فه‌ری کرد بۆ به‌لجیکا بۆ خوێندنی هونه‌ری نیگارکێشان. به‌درێژایی ئه‌و ساڵانه‌، چه‌ندین پێشانگای شێوه‌کاری و خۆشنوسی له‌ ئه‌وروپادا کردۆته‌وه‌.

مه‌وتنی له‌گه‌ڵ حسێن کاکه‌یی له‌کاتی سه‌ردانیدا بۆ به‌غدا، که‌وته‌ گفتوگۆ.

مه‌وتنی: کاتێك گوێبیستی ناوی که‌رکوك ده‌بیت، یه‌که‌م شت به‌خه‌یاڵتدا بێت چیه‌؟

حسێن کاکه‌یی: بابه‌گوڕ گوڕ و ئاگره‌ هه‌ربووه‌که‌یم به‌بیردا دێت، که‌ رۆشنکه‌ره‌وه‌ی رێگام بووه‌ و له‌سایه‌ی روناکی گڕه‌که‌یدا گه‌وره‌ بووم. وێنه‌ی قه‌ڵای که‌رکوکم له‌بیره‌ هه‌رچه‌نده‌ ده‌ستی وێرانکاری و کاولکردنی پێگه‌یشتووه‌. نانی ته‌نور‌ی دایکم و چه‌می خاسه‌شم له‌بیره‌. هه‌موو ئه‌و شتانه‌ له‌مێشکمدا چه‌سپیون و هه‌رگیز له‌یاد ناچن. زیاتر له‌مه‌ش، ئه‌م یاده‌وه‌ریانه‌ له‌نه‌ستمدا و به‌درێژایی ساڵانی کاروانی هونه‌ریم ره‌نگیان داوه‌ته‌وه‌. ‌

مه‌وتنی: ئایا به‌جێهێشتنی عێراق کاریگه‌ری هه‌بوو بۆسه‌ر دیدگای هونه‌ریت؟

حسێن کا‌که‌یی: جیاوازییه‌کی بنه‌ڕه‌تی هه‌یه‌ له‌هه‌موو شتێکدا و هیچ بنه‌مایه‌ك نیه‌ بۆ به‌راوردکردن. دیدگای هونه‌ریم پاش سه‌فه‌ره‌کردنه‌که‌‌م، زیاتر گه‌شه‌ی کرد و ئه‌زموندارتر بوو. من وا بۆ ماوه‌ی 20 ساڵ ده‌بێت له‌ که‌شێکی ته‌واو جیاواز له‌که‌شی رۆژهه‌ڵاتدا ده‌ژیم. تاراوگه‌ فێری کردم به‌ شه‌و و رۆژ کاربکه‌م و به‌ده‌م شته‌کانه‌وه‌ بچم له‌وه‌ی چاوه‌ڕێیان بکه‌م.

خه‌ونی من ئه‌وه‌بوو له‌ ئه‌کادیمیای هو‌نه‌ره‌ جوانه‌کان له‌ عێراق خوێندن ته‌واوبکه‌م، به‌ڵام ئه‌مه‌ نه‌هاته‌ دی. ئه‌م خه‌ونه‌ وه‌ك مۆته‌که‌یه‌ك به‌دوامه‌وه‌ بوو هه‌تا ئه‌و کاته‌ی له‌تاراوگه‌ به‌ته‌واوکردنی خوێندنه‌که‌م له‌ به‌لجیکا هێنامه‌دی.

مه‌نفا هێنده‌ شتی له‌ده‌ستدام له‌ژماره‌ نایه‌ن. له‌گه‌رموگوڕی رۆژهه‌ڵات و تیشکی خۆر و خۆشه‌ویستانم و نیشتیمانم که‌ هه‌موو شتێکی تێدا کۆ بۆته‌وه‌، بێبه‌شی کردم.

مه‌وتنی: پێشوازی ئه‌وروپا له‌ هونه‌ری خۆشنوسی عه‌ره‌بی چۆن بوو؟

حسێن کاکه‌یی: له‌رۆژئاوا، کاره‌ خۆشنوسیه‌کان وه‌ك هونه‌رێکی شێوه‌کاری ته‌جریدی ده‌بینن له‌به‌رئه‌وه‌ی له‌ ناوه‌رۆکه‌که‌ی تێناگه‌ن. ئه‌وان به‌چاوێکی ئیستاتیکا‌وه‌ بۆی ده‌ڕوانن. حه‌زبه‌زانین کردن وایان لێده‌کات هه‌وڵی تێگه‌یشتن له‌ ناوه‌رۆك و جۆر و مانای نوسینه‌کان بده‌ن.

له‌بیرم دێت جارێکیان له‌یه‌کێك له‌ پێشانگاکانمدا، یه‌كێك له‌ تابلۆکانم سه‌رنجی ژنێکی راکێشا و چاوم لێبوو ده‌یڕوانیه‌ ورده‌کاریه‌کانی تابلۆکه‌. منیش وه‌ك خۆشدوانی پرسیارم لێکرد ئایا له‌په‌یامه‌که‌م گه‌یشتووه‌، ژنه‌که‌ له‌وه‌ڵامدا وتی "من به‌ چاوه‌کانم جوانیم کڕیوه‌...".

هونه‌ری خۆشنووسی عه‌ره‌بی به‌گه‌واهیدانی رۆژئاواییه‌کان، ئێستاش له‌سه‌رجه‌م کۆڕ و کۆمه‌ڵه‌ نێوده‌وڵه‌تیه‌کاندا به‌شێوه‌یه‌کی بێ هاوتا جێ سه‌رنجی هه‌مووانه‌. ئه‌وانه‌ی گرنگی به‌کاره‌ هونه‌ریه‌کان ده‌ده‌ن زیاتر له‌ تابلۆ هونه‌ریه‌کان ئالوده‌ی کاره‌ خۆشنوسیه‌کانن، له‌به‌رئه‌وه‌ی ئه‌مه‌ کارێکی نوێیه‌ به‌لایانه‌وه‌.

وێنه‌: [زیکرا سه‌رسه‌م] حسێن کاکه‌یی تیشك ده‌خاته‌ سه‌ر گرنگیدانی ئه‌وروپا به‌ هونه‌ر

_____________________________________________________________________

 

GMT 10:30:00 2010 الثلائاء 19 يناير

 

 توفيق آلتونجي

: حينما أضافت عبقرية إنسان ما بين النهرين الرسم للكلام المنطوق استخدم عصا مدببة من قصب البردي المنتشر في اهوار الجنوب للكتابة. هذا القصب المدبب يستخدم لحد يومنا هذا في رسم الفني "الخط" للحرف الأبجدي "الف باء" المستخدم في اللغات الشرقية الحديثة في الكتابة من عربية و أوردية وفارسية وتركية عثمانية وكوردية وباكستانية وأفغانية كما استخدمت في النصوص الافستائية القديمة "اللغة الزرادشتية" في إيران والهند ولغات أخرى. هناك فرق بين اللغة وشكل الكتابة حيث نرى بان اللغة التركية الحديثة تكتب بالأحرف الاتينية التي من المعتقد انها شرقية المصدر كذلك ومن بلاد الفينيقيين، لبنان حاليا، بينما كانت تكتب اللغة التركية بالحروف الأبجدية حتى نهايات الحرب العالمية الاولى. ان جمالية الحرف لا يأتي فقط من الانحناءات والانعطافات والتنقيط والتحريك بل من معاني مجهولة صوفية المنهل لا يعي كنها البشر ف "الكلمة" كانت ولا تزال تزاول تأثيرها الروحي و السحري العجيب على نفوس البشر.

حل رموز الكلمات بقت تاريخيا منحصرا بين طبقة رجال الدين فهم حافظوا على توارثها، قراءة وكتابة، وسرا من أسرارهم يتوارثونها أبا عن جد. استخدام سحر الكلمة في النص المقدس في المعابد حيث نرى نصوص من الكتابة عند السومريين والبابليين والأشوريين حفرت على الحجر او على الرقم الطينية في معظم متاحف العالم. هذه التقاليد بقت تزاول في معظم العقائد القديمة حيثما تواجدت. لا ريب ان بلاد الرافدين كان مكانا خصبا لظهور وانتشار تلك المعتقدات.اليوم نجد آثار تلك العقائد القديمة في الديانات الباطنية المنتشرة في كوردستان بصورة خاصة ك الايزيدية واهل الحق والكاكائية والقزل باشية وحتى النقشبندية والمولاوية "نسبة الى المتصوف مولانا جلال الدين الرومي" والطرائق الدينية المتواجدة في ربوع كوردستان والدراويش. النص المقدس لم يتم تدوينها بل على الأكثر تم تداولها شفاهيا بين ابناء طبقة رجال الدين. حتى ان الكتابة انحصر بين ابناء تلك الطبقة بإعطائها ميزة وصفة مقدسة لا يبوح احد بسره.
استخدم الفنان التشكيلي العراقي الخط كأداة تكاملي في اللوحات الفنية وهناك العديدين من التشكيليين العراقيين لا يزالون يستخدمون الخط في رسوماتهم ولوحاتهم. الحرف ربما ك صوت لا يعني شيئا أذا لم يتم تشكيلة وربطه بحروف أخرى لا بل أحيانا نحتاج عدد من تلك الكلمات كي نفهم ما يعنيه الآخرون. لكن الحرف التشكيلي يخترق المجهول من المعاني ليأخذنا الى عالم نطلق فيها الخيال الى عنان السماء ونحلم. لقد استخدم التشكيليون القدماء الخط كأداة جمالية في المخطوطات القديمة التي وصلتنا. بجانب النمنمات، رسومات صغيرة الحجم استخدم في الكتب والمخطوطات القديمة كصور توضيحية او رموز دينية يعتقد ان تلك الرسوم تجد اصولها في حضارات الصين القديمة وانتشرت عبر الهند الى ايران والى دول المشرق لاحقا. كان الخط من أهم عناصر تلك اللوحات الفنية التي زينوا بها الكتب التراثية والنصوص المقدسه. نرى كذلك إن الديوان العثماني والفارسي قد استخدم الحرف والخط في إعطاء هيبة ووقار للكتابات والأوامر الرسمية السلطانية "الفرمان الهمايوني".

يبقى ان نعلم بان الحرف كتشكيل يضيف الى جمالية العمل الفني طلسما يريد به الرسام ان يأخذ بيد الملتقي "المشاهد" الى عالم سحري يقبل التأويل دون أي حواجز او قيود. ان الذكاء البشري يقبل كل رموز عالم الخيال بحدودها ألانهائية بينما يبقى معالجة الفنان التشكيلي لا يعني الا معالجة شخصية فحسب.
سأحاول في لقائي مع احد رموز الفن التشكيلي العراقي خوض غمار تلك التجربة الشخصية وكيف تمكن معالجة الحرف كخط وتكوين في أعماله التشكيلية والكرافيك واعني الرسام التشكيلي الأخ حسين كاكائي. سألته عن معالجته للتاريخ كمصدر لإلهام المبدع فرد قائلا: ما زلت انا بنفسي فی طور البحث عن انسب اسلوب لی. عندما نکون فی بحث دائم بالأستعانة الی موروثنا الفکری والحضاری و نستنبط من حروف الكتابة ومن منهل الموروث الثقافي لحضارة وادی الرافدین. واستلهم انا بنفسي من الحرف جانبا روحیا فالشرق زاخر بمصادر الألهام حيث يمکن تسخیرها بشکل یطاوع الحداثة والمعاصرة.
البيئة ومحاكاة الواقع خاصة محاكاة جمال ريف ربوع كرميان وكوستان وعن تاثيرها انعكاس تلك البيئة على العمل الفني يرى انه قد یکون التأثیر غیر مباشر فی أعماله إلا إنه يذخر في ذاكرته بساطة الأشیاء وجمالها والألوان التی لم تعکرها الواقع الراهن بل حتى دفأ الشمس وسطوعها والضیاء الصادرة من فنار نيران باباگرگر الأزلیة. كرسام يستسیغ من المفردات والحروف بتناغم و تجلي محاكيا حیاة المنفى وترویض الذاکرة وهو بعید عن بیئته التی يتوق لزيارتها وهو في شوق دائم الى تلك الربوع.
للعقائد العراقية القديمة مكانة مهمة في ارثنا الثقافي كيف تمكن الرسام حسين من توظيف تلك الرموز وما هي تلك الرسالة المبهمة التي تريد ان يفهما المتلقي عند مشاهدة أعمالك الفنية؟
انا متأثر جدا بصوفیة الحروف كتعبیر عن الکینونة الذاتیة و ذلك الأقرب الی نفسه اننی متأثر فنیا بمدرسة البعد الواحد 1971 الذی ارسی قواعده رسما و تنظیرا الأستاذ المرحوم شاکر حسن ال سعید الذي يعتبر وبحق الاب الروحي للوحة الصوفية واستخدامه للحرف في اللوحات ويذكر بانه كان يقضي أوقات طويلة متجولا في الصحراء محاولا كشف أغوار الكينونة في مكان مولده السماوه حيث بحيرة ساوه ورمال سلمان باك. يستمر الرسام حسين في حديثة قائلا: للحروفیة وقع واثر کبیر علی نفسی لارتباطه الوثیق بالصوفیة کتعبیر عن الکینونه الذاتیة بتسخیر الحرف والاستلهام منه کثیمة روحیة تتجاوز الذات وتکون علاقة حمیمه بین الذات والعالم الخارجی لأنه اسلوب بعید عن المحاکاة عن الطبیعة تمتزج مع کوامن الذات وتعید الآشياء الي ازالها الحقیقی لذا ارید ان ترتقی اعمالی بشکل تدریجی ویفهم المتلقی ذلک السلم الفنی العریق.

ردا على سؤالنا حول موضوع التكامل بين التراث الشرقي والتطور التكنولوجي في المجتمعات الغربية حيث نراها من الأمور التي تناقش كثيرا في الإعلام الغربي فكيف تمكن كمهاجر من عكس تلك الأمور في أعماله التشكيلية يقول: کل منا یحمل معه أينما رحل مخزونا وتفاصیل ما تربی علیه وذلك ینعکس فی مجالات صور الإبداع ولا ضیر ان یستفید الفنان من الموروث ومسایرة الواقع المعاصر ومع وجود الاتجاهات والتوجهات المتغایرة تحت تأثير التكنولوجيا یصطدمون بجدرانها والکثیر منهم لا یزال یرسم لوحته بالألوان علی قماشه اللوحة البیضاء.

سألته ان كان هناك تناغما بين رؤية المجتمع الغربي للإعمال التشكيلية للفنانين الشرقيين وبين ذلك الإرث التشكيلي الغني لفنان عصر النهضة في أوربا فرد قائلا: ان الجانب الأكاديمي والكلاسيكية المفرطة وإبراز العضلات المفتولة کانت من سمات فنانی عصر النهضة والحركة التشكيلية فی الشرق لم یمر بتلك التجربة او عبر تلك العصور الا ان هناك تفاوتا لا مجال للمقارنة بین الرؤیة فی المجتمعات الشرقیة والغربیة فالنظرة تأتی کناتج لأسباب کثیرة باختصار الإنسان الشرقی یبحث عن المواضیع و التعابیر اکثر بینما الغربی یتذوق اللوحة علی أساس تقنی وکقیمة جمالیة وقد لا یهمه فحوی اللوحة کثیرا.هذا ما لمسته خلال عشرون عاما من الغربة والاحتكاك والتجربة مع المجتمع الغربی. إذن كيف يمكن توظيف التراث الشرقي الثقافي من شعر وأدب في الرسم الديني" الأيقونة الدينية" والنمنيات في الأعمال التشكيلية المعاصرة؟
الفنان مشروع تجارب تکتسب بالبحث والتمرين والمتابعة. الرؤیة المعرفیة فی الفن تنضج مع الاستمرارية والتواصل .فمن الممکن مثلا تسخیر الرموز والحروف والأشكال الموروثة وإدخالها بأسلوب یندمج فی تفاصیل اللوحة وبشکل عصري يواكب التطور الفنی و ووظیفی تعطی للوحة الفنیة میزة و خصوصیة شرقیة. فإذا ما تم توظيف تلك المفردات فإنها تعنی حتما الانتماء الی جذورالاصالة والقیم الموروثة.

نشكر في ختام لقائنا هذا الفنان حسين كاكائي متمنين له دوام الإبداع والموقفية راجين ان يحدثنا عن مشاريعه المستقبلية. برأی ان الفنان محکوم بالتواصل لدیمومة الأبداع وعلیه ان لا یتوقف لیقدم باستمرار ما ینجزه من اعمال وعلی اساس ذلك ارید ان استمر فی اقامة المعارض الفردیة و المشترکة کلما سنحت الفرصة متمنيا عرض خلاٌصة تجاربی فی کرکوك والسلیمانیة وأربیل ومدن الدنيا.

تم نشر جميع الصور بترخيص من الفنان حسين كاكائي.

--------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

حوسێن كاكەیی: ئەگەر هونەرمەند تەنیا بۆ بازاڕ و ویستی بینەر كار بكات داهێنان پەك دەخات

29/04/2010 14:32



دیمانە: وشیار ئەحمەد ئەسوەد.

هەولێر 29 نیسان/ئەپریل (ئاكانیوز)- حوسێن كاكەیى یەك لە شێوەكار و خۆشنووسە بەتواناكانی كوردە و پتر لە 26 ساڵە لە ئەوروپا دەژی و لە بەلجیكا نیشتەجێیە، لەم دیمانەیەی ئاژانسی كوردستان بۆ دەنگوباس (ئاكانیوز)دا باس لە دۆخی هونەری شێوەكاری لە ئەوروپا و هەروەها كوردستان دەكات، هاوكات ئاماژە بەئاستی ئێستەی ئەم بوارە دەكات و هیوای زۆری بەو هونەرمەندانەی كورد هەیە كە لاساییكردنەوە ناكەنە هەوێنی كارەكانیان، بگرە بەبیرۆكەی تازەگەری و چاوی بەرفرەوانەوە دەڕواننە دنیای هونەر.

پرسیار: بۆچی زۆربەی كارە هونەرییەكانت لە وڵاتانی ئەوروپا پێشان داوە و تا چەند دەرفەتت دەبێت بێیتەوە و لە كوردستان پێشانگە بكەیتەوە؟

وەڵام: پێم وایە مرۆڤ لە هەر جێگەیەك نیشتەجێ بێت، پتر لەوێ كار و چالاكیی خۆی دەنوێنێت، هەر لەبەرئەوەشە زیاتر كارەكانم لە بەلجیكا پێشان داوە، لەگەڵ ئەوەشدا لە هەر وڵاتێك هەلم بۆ بڕەخسێت بەدڵنیایییەوە پێشانگە دەكەمەوە، بۆ كردنەوەی پێشانگە لە كوردستانیش، من ساڵی پار گەڕامەوە شارەكەی خۆم كەركووك، ئەوەبوو بۆ ئەزموونگەریی هونەری گرافیكسازی، لە هۆڵی قشڵە تاقیكردنەوەیەكم خستە ڕوو، بۆ داهاتووش ئارەزوومەندم هەمان تاقیكردنەوە لە شارەكانی تری كوردستاندا پێشان بدەم.

پرسیار: كارەكانی هونەرمەندانی كورد لەو وڵاتەی لێی نیشتەجێیت (بەلجیكا) تا چەند پێشوازییان لێ دەكرێت، یان تا چەند پێشوازی لە كارە هونەرییەكانی خۆت كراوە؟

وەڵام: من وەك شێوەكارێكی كورد ئەزموونی خۆم لەو وڵاتەدا پێشان داوە، وێڕای ئەوەش لە ئەوروپا شت زۆرە بۆ بینین، پێم وا نییە ئەمە ئاسان بێت بۆ ناساندنی ناسنامەی هونەریمان، بۆ كارەكانی منیش لە بەلجیكا پتر پێشوازی لە كارە خۆشنووسییەكانم دەكرێت، چونكە فۆڕمێكی هونەریی نوێ و نامۆیە لایان.

پرسیار: بەپێی ئەو تابلۆیانەت من بینیومن، پێ دەچێ لەسەر ڕێبازێكی دیاریكراو كار بكەیت، ئەو ڕێبازە چییە و بۆچی لە كارەكانتدا هەڵتبژاردووە؟

وەڵام: من پێم باشە بەشێوەیەكی ئازاد شتەكان تاقی بكەمەوە، تێكەڵكردنی وشە و هەناسەیەكی دەروێشی بەهێڵ و ڕەنگەكاندا ڕاستگۆیییەك بەپانتاییی واتاكان دەدات لە ئامێزی كەڤاڵێكدا، هەر بەو هەستەوە مژووڵم و لە گەڕاندام، گەڕانەوە بۆ ناخی شتەكان دەربڕینەكان قووڵتر دەكاتەوە نێوان ناخی مرۆڤ و دنیای دەرەوە.

پرسیار: بەپێی ئەو ئەرشیفە دەوڵەمەندەی هەتە، تۆ یەك لە هونەرمەندە چالاكەكانی بواری شێوەكاریت، كەچی بۆ بینەری ئەم بوارە لە كوردستان خۆت نەناساندووە، هۆكاری ئەم دوورە پەرێزییە چییە؟

وەڵام: دوورە پەرێزیم بەویستی خۆم نەبووە، هەموو دەروازەكانیش بەڕووماندا واڵا نەكراون، ئەگەرچی ئەمڕۆ مەرج نییە تەنیا لە ڕێگەی پێشاندانی كارەوە شێوەكارێك خۆی بناسێنێت، ڕەنگە بەهۆی ماڵپەڕێكەوە كاری هونەری بەشێوەیەكی خێراتر بگاتە بەرچاوی بینەران، ساڵی پار بەڕەسمی سەردانی جەزائیرم كرد بۆ بەشداریكردنی هونەری ئەمساڵ، بەهەمان شێوە بڕیارە لە توونسیش پێشانگەم بۆ بكرێتەوە، زۆریش خوازیاری ئەوەم لە وڵاتی خۆم بەچاوی گرینگ و بایەخپێدانەوە تەماشای شێوەكاران بكرێت وەك وڵاتانی تر، بۆ ئەوەی ڕەوتی شێوەكاری لە كوردستانیشدا هەنگاو بنێت و بچێتە پێشەوە.

پرسیار: لە كوردستان بواری ڕەخنەی شێوەكاری لە ئاستێكی لاوازدایە، تەنیا ژمارەیەكی كەم لەو بوارەدا دەنووسنەوە، ڕەخنە لە ئەوروپا لە چ ئاستێكدایە و بەڕای تۆ تا چەند پەرە بەبوارەكە دەدات؟

وەڵام: لە ئەوروپا گرینگی بەو بابەتانە دەدەن كە خەڵك پتر دەیانخوێننەوە، ئەویش بەندە بەتازەگەرییەوە، پێم وا نییە لێرەش ڕەخنە لە لووتكەدا بێت، لە ئەوروپا هەموو شتێك بووەتە بیرۆكە و پرۆژە و ڤیدیۆ ئارت، لە هەمووش سەیرتر وەك فۆتۆگرافی بەچاوی كامێرا شتەكان گەورە و بچووك دەكرێنەوە و پێشان دەدرێن بەتەكنیك و كەرەستەی جیاواز، ڕەخنەنووسیش بۆ هونەر بەشێوەی داغستانێكە بێ خزمەت و بێ باخەوان نابێت، لەبەرئەوەیە هەردووك پێكەوە بەندن و یەكتر بەهێز دەكەن.

پرسیار: بێ گومان ئاگات لە ڕەوتی شێوەكاری لە كوردستان هەیە، تۆ ئەو ڕەوتە لە ئێستەدا چۆن دەبینیت؟

وەڵام: زۆر هیوام بەو هونەرمەندانە هەیە كە بەشێوەی خۆ دووبارەكردنەوە و لاساییكردنەوە كار ناكەن، واتە لاساییكردنەوە ناكەنە هەوێنی كارەكانیان، بەبیرۆكەی تازەگەری و چاوی بەرفرەوانەوە دەڕواننە دنیای هونەر، پێم وایە هەنگاو و قۆناخەكان هێشتا لە سەرەتادایە بەبەراورد لەگەڵ حەشاماتی پێشڕەویی هونەری دنیا.

پرسیار: پێت وایە كام ڕێبازی كاركردن لەگەڵ كەتوارى بینەری كورد بۆ تابلۆ دەگونجێت؟

وەڵام: هونەر دنیایەكی بەرین و بەرفرەوان لەخۆ دەگرێت و سنووری بۆ نییە، ئەگەر هونەرمەند تەنیا بۆ بازاڕ و زەوق و ویستی بینەر كار بكات ئەوە كارەكەی باش نابێت، ڕەچاوكردنی داواكاریی بینەر كارێكی هەڵەیە و ئەگەر شێوەكار گوێرایەڵی كەتوارێكی دیاریكراو بێت داهێنان پەك دەخات، بۆیە پێویستە هەموو هونەرمەندێك بەدید و بۆچوون و ستایلی خۆی كار بكات، داڕشتنی قاڵبێكی گونجاو بۆ كۆمەڵگەیەك بەزیانی هەموو لایەك دەگەڕێتەوە، دەبێ بینەریش هەوڵ بدات خۆی بەبەها هونەری و مەعریفییەكان دەوڵەمەند بكات و چاوەڕوانی شتی پاككراو نەبێت لە هونەرمەند.

پرسیار: لەناو هونەرمەندانی كوردا ئەوەندەی بایەخ بەتابلۆی شێوەكاری واتە نیگار دەدرێت، كەمتر بایەخ بەپەیكەرتاشی و هەڵكۆڵین دراوە، ئەمە لە كاتێكدا دەبینین بەتایبەتی لە ئەوروپا زۆرترین بایەخ بەپەیكەرسازی دەدەن؟

وەڵام: ئەگەرچی ئەم وەڵامە پتر لای پەیكەرتاشێكە، بەڵام بەبۆچوونی من نەبوونی كەرەستەی پێویست و ئالیەتی گونجاو و پێداویستییەكان، هەروەها دروستكردنی ژێرخانێكی تۆكمە بۆ هەموو بوارەكان، بۆ سیڕامیك و بڕۆنز و هەموو جۆرە گاشەبەردێك، فەراهەمكردن و سوودوەرگرتن لە كەسانی شارەزا و بەئەزموون، باری ئەو كارە قورسە سووك دەكاتەوە، لە ئەوروپا ئەو شتانە لە پڕێكدا دروست نەكراون، بۆیە لە كوردستانیش پێویستە هەنگاوی كردەنی و زانستانەی بۆ بنرێت.

حوسێن كاكەیی لە ساڵی 1958 لە كەركووك لەدایك بووە، بەپێشانگە تایبەت و هاوبەشەكانەوە لە پتر لە 45 پێشانگە كارە هونەرییەكانی لە وڵاتانی ئەوروپا و وڵاتانی عەرەبی و كوردستان پێشان داوە كە تابلۆی شێوەكاری و خۆشنووسی و گرافیكی لەخۆ گرتووە، بەشی گرافیكی ئازادی لە ئەكادیمیای هونەرە جوانەكانی بەلجیكا خوێندووە.

(ئاكانیوز)
_______________________________________________________________

 

 

 

 

شێوه‌کاری کورد کاکه‌یی له‌ ڤیستیڤاڵی نێوده‌وڵه‌تی خۆش نووسی جه‌زائیردا

ئه‌ده‌ب و هونه‌ر.. کوردستان نێت …ئاشتی گه‌رمیانی . . هه‌ولێر

Saturday, 28 May 2011 21:09

تاکه ی هونه رمه ندی کورد په روازه بێت و له ووڵاتی زگماکی دایک بێبه ش بێت. .

یه‌کێك له‌ هونه‌رمه‌نده شێوه‌کاره‌ کورده‌کان خ. کاکه‌یی که‌له‌دایك بووی ساڵی 1959 شاری که‌رکووکه‌ وه‌ خاوه‌ن کۆمه‌ڵێك له‌ پێشانگای شێوه‌کاری جیاجیایه‌، هه‌رله‌ که‌رکووکه‌وه‌ تاده‌گاته‌ پیره‌مه‌گروون و به‌لجیکاو هۆله‌نداو ئه‌وروپا به‌گشتی. . خاوه‌ن ئه‌زموونێکی پڕ له‌ ئه‌کادیمه‌تی هاوچه‌رخی یه‌ . . چه‌ندین تاقی کردنه‌وه‌ی جیا جیای شێوه‌کاری هه‌یه‌ له‌ بواری قوتابخانه‌ جیاجیاکانی هونه‌ردا. وه‌ له‌ساڵی 1988 وه‌ له‌شاری خێنت ی به‌لجیکا نیشته‌جێ یه ـ وه‌ ئه‌م هێمایه‌ یان ئارمه‌ ئارمی هونه‌رمه‌ند کاکه‌یی یه‌ وه‌کو ئیمازایه‌ک له سه‌ر هه‌موو کاره‌ هونه‌ری یه‌کانی به‌ده‌ر ده‌که‌وێت.

ئه‌گه‌ر ته‌ماشای ژیانی هونه‌رمه‌ندی شێوه‌کاری کورد خ. کاکه‌یی که‌ له‌ئه‌وروپادا ناسراوه‌ به‌ کاکه‌یی بکه‌یت ئه‌وا چه‌ندین ئه‌فسانه‌ی جۆراو جۆرو به‌سه‌رهاتی سه‌یری تیادا به‌دی ده‌که‌یت وه‌ ده‌بینرێت هه‌ر له ده‌ست وپه‌نجه‌ی هونه‌ری قوتابخانه‌کانه‌وه‌ تاده‌گاته‌ ده‌ست وپه‌نجه‌ی خۆش نووسی یه‌که‌ی که‌ که‌م که‌س هه‌یه‌ له‌به‌لجیکادا خۆش نووس کاکه‌یی نه‌ناسێت وه‌ جێگا نه‌ماوه‌ پێشانگای تایبه‌تی تیادا بکاته‌وه‌ وه‌ زۆر بڕوانامه‌ی جیاجیای وه‌رگرتووه‌ له‌ رێزنانی هونه‌رمه‌ند.

من ده‌گه‌ڕێمه‌وه‌ بۆ رؤژانی که‌رکووك له‌ساڵی 1982 که‌ کاکه‌یم له‌ پێشانگاکه‌ی خۆیدا ناسی یه‌وه‌ وه‌ کۆمه‌ڵه‌کارێکی پڕ ماناو سه‌لیقه‌و داهێنه‌رانه‌ له‌ قوتابخانه‌یه‌کی ده‌ربڕین خوازی و سوریالیزم که‌ ژیانێکی پڕ ئاڵۆزمان هه‌بوو ده‌ربڕینی له‌و ڕۆژگاره‌ ده‌کرد. . پاش چه‌ند رۆژێك له‌ ستیودیوکه‌ی من له‌که‌رکووك له‌گه‌ڵ هونه‌رمه‌ندی خوالێ خۆش بوو (( غازی مه‌حه‌مه‌د )) وه‌ هونه‌رمه‌ندان فه‌لاح عومه‌ر ومامۆستایان زه‌مان کاکه‌یی و تاریق کارێزی بۆ 3 کاتژمێر لێکدانه‌وه‌ی شێوه‌کارو ده‌ربڕینی هونه‌ری و به‌ستنه‌وه‌ی به‌ وه‌زعی سیاسی شاری که‌رکووك و جه‌ماوه‌ری ئه‌وشاره‌ تاوتوێمان ده‌کرد.

کاکه‌یی له‌ به‌هاری ساڵی 1984 له چیا بوو من له ‌گه‌ڵ کاك تاریق کارێزی نوسه‌رو رۆژنامه‌نووش وه‌ دایکی کاك خ. کاکه یی وبراده‌رێکی تری که‌رکووکی چوین بۆ کۆته‌ڵ نزیك چیایی پیره‌مه‌گروون به‌رێز مام جه‌لال پێشانگایه‌کی هاوبه‌شی بۆ هه‌ریه‌ك له‌ ( کاکه‌یی و بێستون عبدول قادرو گارا ) کرده‌وه‌ که‌ پیشمه‌رگه‌و خه‌ڵکێکی زۆر ئاماده‌ی ئه‌و پێشانگایه‌ بوون، دواتر کاکه‌یم به‌ دزه‌ له‌که‌رکووك بینی ئاماده‌ بوو له‌ پێشانگایه‌کدا من نه‌م ناسی وام زانی مامۆستا زه‌مانی برایه‌تی دواتر بوون به‌دوان نه‌م ده‌زانی کامه‌یان خۆیه‌تی. . . کاکه‌ی مامۆستای شێوه‌کاری لێم وون بوو تا ساڵی نه‌وه‌ته‌کان له‌ئه‌وروپا شاری خێنت. . به‌لجیکا یه کدیمان بینییه وه.

لینکی سایته‌کانی کاکه‌یی به‌م شێوه‌یه‌ن.

http://www. freewebs. com/kakayiart

http://kakayi.webs.com/

له سه ر بانکێشی فه رمی و وزاره تی رۆشنبیری ووڵاتی جه زایر و بۆ به شداریکردن له ڤیستیڤاڵی نێو ده وڵه تی بۆ خۆشنووسی شێوه کار و خۆشنووس ( کاکه یی ) ته نها کوردی به شداربوو که له هه نده ران له ووڵاتی به لجیکا ژیان به سه ر ده بات گه ییشته ئه و ووڵاته له به‌رواری 13نیسان تا 23 ئه و مانگه له پێشانگای خۆشنووسی که له قه‌سری رۆشنبیری شاری(( تیلمسان )) کرایه وه و به ڕێوه چوو . . ، نیزك له په نجا خۆشنووسی جه زایری و ووڵاتانی عه ره بی و ئیسلامی له چوار گۆشه ی جیهانه وه هاتبوون و ئه و فیستیڤاڵه یان هێنده ی تر رازاندبووه وه به تایبه تی خۆشنووسه فارسه کان که له جیهانی خۆشنووسیدا شا کارن به ناوو به ر هه م و پله و ئاستی به رزی کاری هونه رییان،

شایانی باسه پێشانگاکه له 17 نیسان له لایه ن سه رۆکی جه زایر(( بو ته فلیقه )) به هاوڕییه تی وه زیری رۆشنبیری خاتوو خه لیده توومی کرایه‌ وه و تاکو 31 مایس درێژه ی بووه و ئه مساڵ تیلمسان به پایته ختی رۆشنبیری جیهانی ئیسلامی هه ڵبژێردراوه .

جێگایی داخه که له کوردوستان له چه شنی ئه و فیستیڤاڵانه له دایك نه بوه بۆ هونه ر یان شێوه کاری یان خۆشنووسی، له ووڵاته که ی ئێمه دا زیاتر به شێوه یه کی سنووردار بایه خ به موزیك و سه ماوو گورانی دراوه ناوو به ناویش ئاوڕێك له کتێب و ویژه‌وانی دراوه ته وه .

هونه‌رمند کاکه‌یی ئه‌م به‌شدار بوونه‌ی کاری یه‌که‌م نی یه‌ به‌ڵکو چه‌ندین به‌شداری کردوه‌ له‌ ڤیستیڤاڵه‌ ئه‌وروپی یه‌کاندا وه‌ له‌ ئه‌روپادا به‌تایبه‌تی چ کوردی بێت یان عه‌ره‌بی یان ئه‌وروپی بۆ که‌لتووری ئه‌و‌روپی له‌ هۆڵه‌ندا وبه‌لجیکادا یان رۆژی کوردی بێت، بێجگه‌ له‌ کردنه‌وه‌ی پێشانگا تایبه‌تی یه‌کانی له‌ شاره‌کانی به‌لجیکا، هه‌ندێك جارێش ده‌ستی گه‌یشتۆته‌ گوندو شارۆچکه‌کانی ئه‌و ده‌وروبه‌ره‌ که‌ هونه‌رمه‌ندێکی کورد بۆته‌ ده‌روێشی ئه‌م ئه‌وروپایه‌ له‌ هونه‌رو که‌لتووری کوردی وه‌ ناساندنی که‌لتووری کوردی به‌ جیهانی ده‌ره‌‌وه‌ی کوردستان، له‌کاتێکدا کاکه‌یی بزرو وون نه‌بووه‌ له‌ که‌رکووك یان له‌کوردستان به‌تایبه‌تی، به‌شدار بووه‌ له‌ پێشانگاکانی کوردستانیش دوا به‌رهه‌م و چالاکی هونه‌رمه‌ند کاکه‌یی پێشانگای شێوه‌کاری بوو له‌ ساڵی 2008 که‌ به‌سه‌ردانێێ هاته‌ که‌رکووك له‌لایه‌ن یه‌کێتی هونه‌رمه‌ندانی شاری که‌رکووکه‌وه‌ پێشانگای تایبه‌تی بۆکرایه‌وه‌ که‌ زۆر له‌ هونه‌رمه‌ندان ئاماده‌ی ئه‌م پێشانگایه‌بوون.

به‌رده‌وامی وه‌ درێژه‌ پێ دانی هونه‌ری له‌لای هونه‌رمه‌ندی کورد کاکه‌یی ماناو پله‌یه‌کی به‌رزی هه‌یه‌ وه‌ به‌رده‌وام بوونه‌ له‌ژیان له‌لای هونه‌رمه‌ند وه‌ هه‌ست کردنه‌ به‌ تاقه‌تی مێژووی . . . له‌گه‌ڵ ئه‌وه‌ی که‌ ده‌سه‌لاتی کوردی ئاوڕ له‌م جۆره‌ داهێنه‌رانه‌ ناده‌نه‌وه‌ . . خۆیان به‌ خاوه‌نی نازانن.

ئاشتی گه رمیانی -له هه ولێره وه

 

      ____________________________________________________                                                                                                          

 

Muziek en kalligrafie tegen terrorisme (18-11-07)      cosmopolis-nl

 


 

In opdracht van Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding stelde Kosmopolis begin oktober een cultureel programma samen ter omlijsting van een internationale conferentie 'Countering radicalisation: perspectives and strategies from around the globe' in het Vredespaleis in Den Haag.

 

Voor het eerst kwamen hier westerse en islamitische landen gezamenlijk bijeen om te spreken over maatregelen die radicalisering wereldwijd kunnen tegengaan. Kosmopolis verzorgde de culturele omlijsting van deze conferentie over één van de gevoeligste kwesties van deze tijd.

Tijdens het diner ’s avonds in de Ridderzaal presenteerde Kosmopolis een muziekprogramma door de Rima Khcheich Groep.

Rima Khcheich, een jonge, gerenommeerde zangeres uit Libanon en de Nederlandse saxofonist Yuri Honing, een veelzijdig muzikant, ontmoetten elkaar in 1998 tijdens een tournee van het Yuri Honing Trio in het Midden-Oosten. In de muzikale samenwerking tussen hen wordt gestreefd naar een fundamentele fusie tussen bijna intuïtief gevormde jazzstructuren en het wijd vertakte toonreeksensysteem (maqam) van de klassieke Arabische muziek.

In de ontvangstruimte van het Vredespaleis waren kalligrafiewerken van de in Gent wonende Koerdische kaligraaf en kunstenaar Kakayi te zien.  


Laat deze ontmoeting niet eindigen - Perzisch gedicht van Sh.Tabrizi

De kalligrafieën in Farsi en Arabisch, varieerden van oude Perzische liefdesgedichten tot uitspraken van hedendaagse schrijvers en kunstenaars.

Kakayi werd in 1959 geboren in Kirkoek, Irak en woont sinds 1988 in ballingschap in Gent. Om zich naast zijn kunstenaarschap te bekwamen in grafiek studeert hij momenteel aan de Koninklijke Academie voor Schone Kunsten in Gent.


Muziek is liefde zoekend naar woorden - Sidney Lanier
الموسیقی هو حب یبحث عن کلمات
kakay -Mini expo caligraphy -gent 2008